Badania natężenia szmerów

Doniosłość badania tonów, tj. dźwięków o określonej wysokości, określonej ilości drgań na sekundę, jest dla każdego jasna. Ale po co badać szmer — tę nieokreśloną mieszaninę dźwięków o zmiennej częstości drgań? Do niedawna szmerów prawie nie badano naukowo. Przedmiotem wszechstronnego badania stały się one dopiero w ostatnich czasach, gdy się wyjaśniło, że zbyt głośne dźwięki źle wpływają na zdrowie człowieka i wyraźnie obniżają wydajność jego pracy.

Pojawiła się przede wszystkim potrzeba dokładnego określenia natężenia (subiektywnego) szmeru, jego liczbowego wyrażania. W tym zaś celu należało ustalić jednostkę miary natężenia subiektywnego szmeru, czyli tzw. głośności. Za jednostkę głośności przyjęto 1 decybel. Cichy szept o dwa kroki od nas lub szelest liści przy lekkim wietrzyku ma głośność 10 decybeli; głośna rozmowa — 65 decybeli; maszyna do nitowania o 10 m od ucha — prawie 100 decybeli. Swoistość tego sposobu oceniania głośności polega na tym, że różnicy głośności 10 decybeli odpowiada stosunek natężeń obiektywnych dźwięku 10, różnicy 20 decybeli — stosunek 100 itd. Jeżeli wiemy, że cichy samochód wywołuje szmer 50 decybeli, a szeleszczące liście 10 decybeli, to samochód rodzi szmer, którego natężenie obiektywne (w g/cm2) przewyższa natężenie obiektywne szelestu nie 5 razy ale 10 000 razy. Nie będę się tu zresztą zatrzymywał przy matematycznej stronie zagadnienia. Jako przykład oceny głośności przytaczam poniżej głośność niektórych naturalnych i sztucznych szmerów:

Szelest liści przy słabym wietrze -        10 decybeli

Zwykły szept o 120 cm od ucha -            20 "

Cicha ulica w godzinach wieczornych -      30 "

Cichy samochód o 10 m od ucha -            50 "

Zwykła rozmowa o 1 m od ucha  -            65 "

Najgłośniejsze miejsce wodospadu Niagary - 90 "

Maszyna do nitowania o 10 m od ucha -      97 "

Motor samolotu bez tłumika -              100 "

Szmer głośniejszy niż 80 decybeli szkodliwie wpływa na zdrowie: narusza rytm serca, zwiększa ciśnienie krwi itp. Dlatego należy koniecznie walczyć ze szkodliwymi szmerami. Jak? Na to pytanie specjalista, prof. Rżewkin daje taką odpowiedź: "W walce z hałasem należy dążyć do ulepszenia konstrukcji najhałaśliwszych maszyn. Można ustawiać maszyny w specjalnych pomieszczeniach o fundamencie i ścianach izolujących dźwięki; osłabienie hałasu metra może być osiągnięte przez specjalną budowę wagonów i obicie tunelu materiałem pochłaniającym dźwięki. Dobre wyniki osiągnięto już w zakresie izolacji od dźwięków kabin samolotów. Ogromne znaczenie ma izolacja dźwiękowa domów mieszkalnych tak od. hałasu z zewnątrz, jak i od wnętrza. W tej dziedzinie można wiele osiągnąć przez racjonalną konstrukcję ścian, wiązań i drzwi bez specjalnego podwyższania kosztów budowy"..